صحافی کتاب

دسته بندی : اخبار و مقالات
تاریخ: 1399-12-16

زمان تقریبی مطالعه: ۹ دقیقه

صحافی کتاب

مقدمه صحافی کتاب

صحافی کتاب در واقع به فرایندی می‌گویند که باعث پیوستگی برگه‌های کتاب و مستحکم شدن آن می‌شود. که معمولاً چندین نوع دارد. شیوه‌ی انجام شدن صحافی از این قرار است که ابتدا برگه‌ها را به وسیله چسب یا دوخت بهم چسبانیده. سپس جلد با ضخامت‌های مختلفی روی آن قرار داده. که باعث از هم گسیختن کاغذ‌ها نشود. و در انتها از سه جهت کتاب برش داده شده. تا اطراف کتاب به صورت یکدست و منظم شود.

صحافی در اصل به دو بخش تقسیم می‌شود. بخش اول نوع جلد، بخش دوم نوع عطف می‌باشد. عطف در اصل همان شیرازه‌ی کنار کتاب می‌باشد.

قدمت صحافی کتاب بسیار دیرینه‌ست. تقریباً می‌توان گفت از زمان تیموریان این شیوه نگهداری از کتاب پدید آمده است. در آن زمان برای مستحکم و پایدار شدن کتاب‌های دست‌نویس هنرمندان و دانشمندان این عمل را انجام میدادند. که البته در همان زمان به جای صحافی از واژه‌ی وراقی استفاده می‌گردید.
گروه تحقیق کتاب تو کتاب سعی دارد که در این مقاله هر دو بخش اصلی صحافی را معرفی نماید، که در خرید کتاب آنلاین به شما مشتریان عزیز کمک خواهد کرد.

 

بخش اول صحافی کتاب

بخش اول یعنی همان جلد صحافی شامل چندین نوع می‌شود که در ذیل به ۴ نوع اصلی و پرکاربرد آن می‌پردازیم:

۱- شومیز

۲- هاردکاور (جلد سخت)

۳- حکاکی‌شده (نفیس)

۴- گالینگور

 

۱- شومیز (گلاسه سلفون‌دار)

جلد شومیز در واقع همان جلد گلاسه می‌باشد. که روکش سلفون (مات یا براق) بر روی آن کشیده شده است. زیرا کاغذ گلاسه زمانی که خط تا می‌خورد به پارگی سطحی می‌رسد. و برای جلوگیری از این پارگی می‌بایست کاغذ گلاسه را سلفون‌کشی کرد. معمولاً برای جلدهای شومیز از گلاسه ۲۵۰ گرم استفاده می‌کنند.

 

۲- هاردکاور (جلد سخت)

فرآیند انجام این نوع جلد تقریباً همانند شومیز می‌باشد. با این تفاوت که کاغذ گلاسه استفاده شده آن از گرماژ ۳۰۰ یا ۳۵۰ گرم می‌باشد. منتها با این تفاوت که جنس اصلی جلد هاردکاور را گلاسه تشکیل نمی‌دهد. بلکه مقواهای ۷۰۰ گرمی هستند که جلد هاردکاور را نسبت به شومیز متمایز می‌کنند.

این نوع جلد معمولاً برای کتاب‌هایی استفاده می‌شود که نیاز به مقاومت بیشتری دارند. مخصوصاً کتاب‌های ارزشمند یا کتاب‌هایی که قطر زیاد دارند. زیرا مقاومت این نوع صحافی نسبت به جلد شومیز پنج برابر بیشتر می‌باشد.

 

۳- حکاکی شده (نفیس)

این نوع صحافی فقط برای کتاب‌های آسمانی و کتاب‌های شاعران معاصر استفاده می‌شود که گران‌ترین نوع صحافی می‌باشد. در بیشتر مواقع هزینه‌ای که بابت این نوع کتاب‌ها پرداخت می‌کنید بابت نوع جلدشان است.

تقریباً می‌توان گفت ۷۰ درصد از صحافی‌های نفیس همراه با نوشته‌ی طلاکوب می‌باشد. که این نوع نوشته‌ها به‌وسیله‌ی دستگاه چاپ سیلک زرکوب می‌شوند.

 

۴- گالینگور (پارچه‌ای)

می‌توان گفت صحافی گالینگور همان صحافی هاردکاور است. با این تفاوت که به‌جای استفاده از کاغذ گلاسه برای چاپ جلد از پارچه‌‌های چرم مصنوعی استفاده می‌کنند. مطالب نوشتاری آن با دستگاه چاپ سیلک به‌صورت زرکوب یا نقره‌کوب نوشته می‌شود.

در بازار کتاب معمولاً کتاب‌های گالینگور بسیار اندک هستند. زیرا امروزه هیچ چاپخانه‌ای از صحافی گالینگور استفاده نمی‌کند. اما در گذشته صحافی گالینگور یکی از متداول‌ترین صحافی‌های بازار کتاب بوده است. در قسمت فروشگاه سایت کتاب تو کتاب تنها در بخش عمومی (قدیمی) این نوع صحافی را می‌توانید مشاهده کنید.

 

بخش دوم صحافی کتاب

حال به بخش دوم یعنی عطف صحافی می‌پردازیم. صحافی بیش از ۱۰ نوع دارد منتها گروه تحقیقاتی کتاب تو کتاب سعی دارد تا در این مقاله ۴ نوع از پرکاربردترین و مهمترین صحافی در حوزه کتاب را توضیح دهد. این ۴ نوع صحافی شامل موارد ذیل می‌گردد:

۱- چسبی

۲- سیمی

۳- منگنه

۴- دوخت

 

۱- صحافی کتاب چسبی

این نوع صحافی به دو صورت چسب گرم و چسب سرد انجام می‌گردد. در حالت اول یعنی چسب گرم سرعت عمل انجام شدن صحافی بسیار بالا‌ست و نیاز به خشک شدن چسب ندارد. منتها پایداری آن نسبت به چسب سرد مقداری کمتر می‌باشد. اما بلعکس در صحافی چسب سرد به دلیل آنکه مواد اصلی آن رزین پلی اورتان می‌باشد. سرعت عمل خشک شدن چسب خیلی کند است. منتها پایداری و مقاومت کتاب بیشتر نسبت به صحافی چسب گرم است.

اما در هر صورت امروزه تقریباً بیش از ۹۵ درصد صحافی‌های کتاب چه در ایران و چه در دیگر کشورها از نوع صحافی چسبی می‌باشد. همچنین به دلیل اینکه چاپخانه‌ها به تولید کتاب سرعت ببخشند بیشتر مواقع از صحافی چسب گرم استفاده می‌کنند.

 

۲- صحافی کتاب سیمی

در اصل صحافی سیمی همان صحافی فنری می‌باشد. این نوع صحافی دو نوع دارد؛ نوع اول آن سیمی فلزی است که مرسوم‌ترین و پر استفاده‌ترین نوع صحافی سیمی در بازار می‌باشد، نوع دیگر آن سیمی پلاستیکی است که کمتر مورد استفاده قرار می‌گیرد البته در زمان قدیم سیمی پلاستیکی نسبت به سیمی فلزی پرکاربردتر بود اما به مرور زمان سیمی پلاستیکی جای خودش را به سیمی فلزی داد زیرا مقاومتی که سیمی فلزی نسبت به سیمی پلاستیکی دارد قابل قیاس نمی‌باشد.

برای انجام شدن این نوع صحافی ابتدا برگه‌های کتاب ‌را مرتب‌سازی کرده سپس به وسیله‌ی دستگاه‌های مخصوصی برگه‌ها را یکدست پانچ کرده و در انتها مفتول سیم را از سوراخ‌های پانچ شده رد کرده و دو سر آن را با ابزاری می‌بندد که به اصطلاح به آن ته‌بند می‌گویند.

سیمی فلزی به دو صورت مارپیچ و دوبل تقسیم می‌شوند. نکته حائز اهمیت صحافی سیمی آنجاست که در صورتی که مطالب چاپ شده صحافی شده باشد به راحتی می‌توان به وسیله برش عطف، مجدداً کتاب را پانچ کرده و سیمی انجام شود. البته این نکته ناگفته نماند که کلاً هر نوع صحافی‌ای بعد از انجام کار قابل تغییر به نوع دیگر و دلخواه می‌باشد منتها صحافی سیمی از نوع آسوده‌تر و پرکاربردتر صحافی‌های مجدد می‌باشد.

در انتهای این مقاله شما می‌توانید توضیحات بیشتری راجع به صحافی کتاب سیمی مطالعه بفرمایید.

 

 ۳- صحافی کتاب منگنه

صحافی منگنه یکی از کم کاربردترین و کم هزینه‌ترین صحافی‌ها در بازار کتاب می‌باشد و به دو نوع تقسیم می‌شوند که عبارتند از منگنه تخت و منگنه لوپ که در اصل این دو نوع تنها از نظر شکل ظاهری نسبت به یکدیگر متفاوت هستند منتها در کتاب‌ها بیشتر از همان منگنه تخت استفاده می‌گردد. برای این نوع صحافی باید نوع چاپ برگه‌های داخلی کتاب را هم متفاوت نسبت به حالت عادی در نظر گرفت. ابتدا باید این مورد را مدنظر قرار بگیریم که کتابی که قرار است صحافی منگنه داشته باشد حتماً زیر ۱۰۰ برگ باشد و دلیل آن هم کاملاً واضح و گویاست زیرا در صورتی که کتاب بیش از ۱۰۰ برگ داشته باشد احتمال پاره شدن و باز شدن منگنه از کتاب بسیار بالاست.

برای چاپ برگه‌های داخلی حتماً باید از ابتدا صفحه‌بندی به صورت بوکلت انجام شود یا اگر صفحه‌بندی به صورت عادی انجام گرفته است حتماً باید چاپ آن به صورت بوکلت انجام بگیرد. اما در اینجا می‌بایست راجع به اینکه بوکلت یعنی چه توضیح مختصر و کوتاهی بدهم؛ در اصل بوکلت یعنی آنکه سلسله مراتب صفحات کاملاً به ترتیب و پشت سر هم نمی‌باشد، زیرا منگنه از وسط کتاب زده می‌شود و به همین منظور باید چاپ هر برگه به صورت ۴ صفحه‌ای باشد پس در نتیجه ویراستار صفحه بندی کتاب با نرم‌افزارهایی ترتیب صفحات کتاب بوکلت را محاسبه می‌کند و از جمله معروف‌ترین برنامه‌های ویراستاری کتاب به نرم‌افزار ایندیزاین می‌توان اشاره کرد.

معمولاً چاپخانه‌های کتاب در ایران از این نوع صحافی استفاده نمیکنند زیرا فروش کتابشان را در بازار بسیار دشوار می‌سازد. اما بسیاری از کتاب‌های درسی مدارس به دلیل چاپ انبوه و هزینه‌ی زیادی که دارد از نوع صحافی منگنه می‌باشد که در هر دوره‌ی درسی حداقل یک الی سه کتاب از نوع صحافی منگنه می‌باشد.

 

۴- صحافی کتاب دوخت

این نوع صحافی تنها در صورتی که جلد کتاب سنگین باشد مانند جلد سخت یا همان هاردکاور، جلد حکاکی شده یا همان نفیس، جلد گالینگور و … انجام می‌شود. زیرا چسب قدرت کافی برای نگه داشتن برگه‌ها به جلدهای سنگین را ندارد و به همین منظور صحاف با ابزاهای خاصی عطف برگه‌ها را به صورت مرتب و یکدست به یکدیگر میدوزد و در آخر جلد کتاب را با چسب یا با دوخت به برگه‌ها متصل می‌کند.

البته ناگفته نماند این نوع صحافی بیشتر در کتاب‌های آسمانی و اشعار شعرای قدیمی استفاده می‌گردد.

 

 * توضیحات اضافه مربوط به صحافی کتاب سیمی

همچنین سیمی‌های فلزی مارپیچ معمولاً به دو نوع با روکش و بدون روکش تقسیم می‌شوند که صد البته نوع با روکش آن مقاوم‌تر نسبت به بدون روکش بوده و نکته مهم‌تر آن این است که فنر فلزی بدون روکش به مرور زمان یا زنگ می‌‌زند یا بوی نامطبوع آهن را از خود ساطع می‌کند. اما فنر فلزی با روکش باعث می‌شود که هم زیبایی بیشتری عطف کتاب داشته باشد و هم از زنگ‌زدگی و بود گرفتن جلوگیری می‌کند که معمولاً روکش فنر‌های فلزی از جنس پلاستیک و در رنگ‌های مختلف بوده.

در ایران کتاب‌هایی که صحافی می‌شوند معمولاً بیشتر از نوع دوبل بوده، به دلیل اینکه صحافی دوبل مقداری از صحافی مارپیچ شکیل‌تر بوده اما از این نکته که سیمی مارپیچ بیشتر از سیمی دوبل کاربرد دارد نباید بگذریم. کتاب‌هایی که در ایران معمولاً صحافی دوبل می‌شوند همان کتاب‌های کوچک جیبی هستند که بیشتر انتشارات حقوقی و کمک درسی از این نوع صحافی استفاده می‌کنند. زیرا کتاب‌های کوچک و جیبی آموزشی بسیار پرکاربرد بوده و معمولاً در صورتی که صحافی‌ای به غیر از سیمی داشته باشند برگه‌های آن از هم گسیخته خواهد شد.

شما مشتریان و سروران عزیز می‌توانید با خرید کتاب از سایت کتاب تو کتاب گزینه‌ای را مشاهده کنید با عنوان «آیا می‌خواهید کتاب سیمی شود؟» که در اینصورت شما با انتخاب این گزینه می‌توانید درخواست صحافی مجدد سیمی بدهید و این نکته را در نظر بگیرید که سیمی انجام شده برای کتاب شما عزیزان از نوع سیمی مارپیچ بوده زیرا این نوع نسبت به صحافی دوبل مقاوم‌ و مستحکم‌تر خواهد بود همچنین رنگ روکش پلاستیک بر روی بدنه فلز سیمی از نوع رنگ سفید می‌باشد.

 کتاب تو کتاب را در اینستاگرام حمایت کنید

https://www.instagram.com/ketabtooke

برچسب ها :

اخبار مرتبط

با توجه به مطالبی که در این بخش خواندید، این مقالات به شما پیشنهاد می‌گردد.

نظرات کاربران

لطفاً نظرات خود را نسبت به این بخش در کادر زیر وارد فرمایید. فراموش نکنید که نظر شما عزیزان برای ارتقاء فعالیت ما بسیار ارزشمند می‌باشد.

اولین نفری باشید که دیدگاهی را ارسال می کنید برای “صحافی کتاب”

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

ارسال رایگان به سراسر ایران
ارسال کمتر از ۲ ساعت در تهران
سفارش تلفنی با شماره ۶۶۹۵۷۹۸۲-۰۲۱
سلامت بسته بندی

ketabtooketab| All rights reserved